{
  "chapter": 5,
  "verses": [
    {
      "id": "5.1",
      "chapter": 5,
      "verse": 1,
      "speaker": "arjuna",
      "sanskrit": "संन्यासं कर्मणां कृष्ण पुनर्योगं च शंससि ।\nयच्छ्रेय एतयोरेकं तन्मे ब्रूहि सुनिश्चितम् ॥",
      "iast": "saṃnyāsaṃ karmaṇāṃ kṛṣṇa punaryogaṃ ca śaṃsasi |\nyacchreya etayorekaṃ tanme brūhi suniścitam ||"
    },
    {
      "id": "5.2",
      "chapter": 5,
      "verse": 2,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "संन्यासः कर्मयोगश्च निःश्रेयसकरावुभौ ।\nतयोस्तु कर्मसंन्यासात्कर्मयोगो विशिष्यते ॥",
      "iast": "saṃnyāsaḥ karmayogaśca niḥśreyasakarāvubhau |\ntayostu karmasaṃnyāsātkarmayogo viśiṣyate ||"
    },
    {
      "id": "5.3",
      "chapter": 5,
      "verse": 3,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "ज्ञेयः स नित्यसंन्यासी यो न द्वेष्टि न काङ्क्षति ।\nनिर्द्वन्द्वो हि महाबाहो सुखं बन्धात्प्रमुच्यते ॥",
      "iast": "jñeyaḥ sa nityasaṃnyāsī yo na dveṣṭi na kāṅkṣati |\nnirdvandvo hi mahābāho sukhaṃ bandhātpramucyate ||"
    },
    {
      "id": "5.4",
      "chapter": 5,
      "verse": 4,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "सांख्ययोगौ पृथग्बालाः प्रवदन्ति न पण्डिताः ।\nएकमप्यास्थितः सम्यगुभयोर्विन्दते फलम् ॥",
      "iast": "sāṃkhyayogau pṛthagbālāḥ pravadanti na paṇḍitāḥ |\nekamapyāsthitaḥ samyagubhayorvindate phalam ||"
    },
    {
      "id": "5.5",
      "chapter": 5,
      "verse": 5,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "यत्सांख्यैः प्राप्यते स्थानं तद्योगैरपि गम्यते ।\nएकं सांख्यं च योगं च यः पश्यति स पश्यति ॥",
      "iast": "yatsāṃkhyaiḥ prāpyate sthānaṃ tadyogairapi gamyate |\nekaṃ sāṃkhyaṃ ca yogaṃ ca yaḥ paśyati sa paśyati ||"
    },
    {
      "id": "5.6",
      "chapter": 5,
      "verse": 6,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "संन्यासस्तु महाबाहो दुःखमाप्तुमयोगतः ।\nयोगयुक्तो मुनिर्ब्रह्म नचिरेणाधिगच्छति ॥",
      "iast": "saṃnyāsastu mahābāho duḥkhamāptumayogataḥ |\nyogayukto munirbrahma nacireṇādhigacchati ||"
    },
    {
      "id": "5.7",
      "chapter": 5,
      "verse": 7,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "योगयुक्तो विशुद्धात्मा विजितात्मा जितेन्द्रियः ।\nसर्वभूतात्मभूतात्मा कुर्वन्नपि न लिप्यते ॥",
      "iast": "yogayukto viśuddhātmā vijitātmā jitendriyaḥ |\nsarvabhūtātmabhūtātmā kurvannapi na lipyate ||"
    },
    {
      "id": "5.8",
      "chapter": 5,
      "verse": 8,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "नैव किंचित्करोमीति युक्तो मन्येत तत्त्ववित् ।\nपश्यन् श्रृणवन्स्पृशञ्जिघ्रन्नश्नन्गच्छन्स्वपन् श्वसन् ॥",
      "iast": "naiva kiṃcitkaromīti yukto manyeta tattvavit |\npaśyan śrṛṇavanspṛśañjighrannaśnangacchansvapan śvasan ||"
    },
    {
      "id": "5.9",
      "chapter": 5,
      "verse": 9,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "प्रलपन्विसृजन्गृह्णन्नुन्मिषन्निमिषन्नपि ।\nइन्द्रियाणीन्द्रियार्थेषु वर्तन्त इति धारयन् ॥",
      "iast": "pralapanvisṛjangṛhṇannunmiṣannimiṣannapi |\nindriyāṇīndriyārtheṣu vartanta iti dhārayan ||"
    },
    {
      "id": "5.10",
      "chapter": 5,
      "verse": 10,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "ब्रह्मण्याधाय कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा करोति यः ।\nलिप्यते न स पापेन पद्मपत्रमिवाम्भसा ॥",
      "iast": "brahmaṇyādhāya karmāṇi saṅgaṃ tyaktvā karoti yaḥ |\nlipyate na sa pāpena padmapatramivāmbhasā ||"
    },
    {
      "id": "5.11",
      "chapter": 5,
      "verse": 11,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "कायेन मनसा बुद्ध्या केवलैरिन्द्रियैरपि ।\nयोगिनः कर्म कुर्वन्ति सङ्गं त्यक्त्वाऽऽत्मशुद्धये ॥",
      "iast": "kāyena manasā buddhyā kevalairindriyairapi |\nyoginaḥ karma kurvanti saṅgaṃ tyaktvā''tmaśuddhaye ||"
    },
    {
      "id": "5.12",
      "chapter": 5,
      "verse": 12,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "युक्तः कर्मफलं त्यक्त्वा शान्तिमाप्नोति नैष्ठिकीम् ।\nअयुक्तः कामकारेण फले सक्तो निबध्यते ॥",
      "iast": "yuktaḥ karmaphalaṃ tyaktvā śāntimāpnoti naiṣṭhikīm |\nayuktaḥ kāmakāreṇa phale sakto nibadhyate ||"
    },
    {
      "id": "5.13",
      "chapter": 5,
      "verse": 13,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "सर्वकर्माणि मनसा संन्यस्यास्ते सुखं वशी ।\nनवद्वारे पुरे देही नैव कुर्वन्न कारयन् ॥",
      "iast": "sarvakarmāṇi manasā saṃnyasyāste sukhaṃ vaśī |\nnavadvāre pure dehī naiva kurvanna kārayan ||"
    },
    {
      "id": "5.14",
      "chapter": 5,
      "verse": 14,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "न कर्तृत्वं न कर्माणि लोकस्य सृजति प्रभुः ।\nन कर्मफलसंयोगं स्वभावस्तु प्रवर्तते ॥",
      "iast": "na kartṛtvaṃ na karmāṇi lokasya sṛjati prabhuḥ |\nna karmaphalasaṃyogaṃ svabhāvastu pravartate ||"
    },
    {
      "id": "5.15",
      "chapter": 5,
      "verse": 15,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "नादत्ते कस्यचित्पापं न चैव सुकृतं विभुः ।\nअज्ञानेनावृतं ज्ञानं तेन मुह्यन्ति जन्तवः ॥",
      "iast": "nādatte kasyacitpāpaṃ na caiva sukṛtaṃ vibhuḥ |\najñānenāvṛtaṃ jñānaṃ tena muhyanti jantavaḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.16",
      "chapter": 5,
      "verse": 16,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "ज्ञानेन तु तदज्ञानं येषां नाशितमात्मनः ।\nतेषामादित्यवज्ज्ञानं प्रकाशयति तत्परम् ॥",
      "iast": "jñānena tu tadajñānaṃ yeṣāṃ nāśitamātmanaḥ |\nteṣāmādityavajjñānaṃ prakāśayati tatparam ||"
    },
    {
      "id": "5.17",
      "chapter": 5,
      "verse": 17,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "तद्बुद्धयस्तदात्मानस्तन्निष्ठास्तत्परायणाः ।\nगच्छन्त्यपुनरावृत्तिं ज्ञाननिर्धूतकल्मषाः ॥",
      "iast": "tadbuddhayastadātmānastanniṣṭhāstatparāyaṇāḥ |\ngacchantyapunarāvṛttiṃ jñānanirdhūtakalmaṣāḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.18",
      "chapter": 5,
      "verse": 18,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "विद्याविनयसंपन्ने ब्राह्मणे गवि हस्तिनि ।\nशुनि चैव श्वपाके च पण्डिताः समदर्शिनः ॥",
      "iast": "vidyāvinayasaṃpanne brāhmaṇe gavi hastini |\nśuni caiva śvapāke ca paṇḍitāḥ samadarśinaḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.19",
      "chapter": 5,
      "verse": 19,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "इहैव तैर्जितः सर्गो येषां साम्ये स्थितं मनः ।\nनिर्दोषं हि समं ब्रह्म तस्माद्ब्रह्मणि ते स्थिताः ॥",
      "iast": "ihaiva tairjitaḥ sargo yeṣāṃ sāmye sthitaṃ manaḥ |\nnirdoṣaṃ hi samaṃ brahma tasmādbrahmaṇi te sthitāḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.20",
      "chapter": 5,
      "verse": 20,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "न प्रहृष्येत्प्रियं प्राप्य नोद्विजेत्प्राप्य चाप्रियम् ।\nस्थिरबुद्धिरसम्मूढो ब्रह्मविद्ब्रह्मणि स्थितः ॥",
      "iast": "na prahṛṣyetpriyaṃ prāpya nodvijetprāpya cāpriyam |\nsthirabuddhirasammūḍho brahmavidbrahmaṇi sthitaḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.21",
      "chapter": 5,
      "verse": 21,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "बाह्यस्पर्शेष्वसक्तात्मा विन्दत्यात्मनि यत्सुखम् ।\nस ब्रह्मयोगयुक्तात्मा सुखमक्षयमश्नुते ॥",
      "iast": "bāhyasparśeṣvasaktātmā vindatyātmani yatsukham |\nsa brahmayogayuktātmā sukhamakṣayamaśnute ||"
    },
    {
      "id": "5.22",
      "chapter": 5,
      "verse": 22,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "ये हि संस्पर्शजा भोगा दुःखयोनय एव ते ।\nआद्यन्तवन्तः कौन्तेय न तेषु रमते बुधः ॥",
      "iast": "ye hi saṃsparśajā bhogā duḥkhayonaya eva te |\nādyantavantaḥ kaunteya na teṣu ramate budhaḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.23",
      "chapter": 5,
      "verse": 23,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "शक्नोतीहैव यः सोढुं प्राक्शरीरविमोक्षणात् ।\nकामक्रोधोद्भवं वेगं स युक्तः स सुखी नरः ॥",
      "iast": "śaknotīhaiva yaḥ soḍhuṃ prākśarīravimokṣaṇāt |\nkāmakrodhodbhavaṃ vegaṃ sa yuktaḥ sa sukhī naraḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.24",
      "chapter": 5,
      "verse": 24,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "योऽन्तःसुखोऽन्तरारामस्तथान्तर्ज्योतिरेव यः ।\nस योगी ब्रह्मनिर्वाणं ब्रह्मभूतोऽधिगच्छति ॥",
      "iast": "yo'ntaḥsukho'ntarārāmastathāntarjyotireva yaḥ |\nsa yogī brahmanirvāṇaṃ brahmabhūto'dhigacchati ||"
    },
    {
      "id": "5.25",
      "chapter": 5,
      "verse": 25,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "लभन्ते ब्रह्मनिर्वाणमृषयः क्षीणकल्मषाः ।\nछिन्नद्वैधा यतात्मानः सर्वभूतहिते रताः ॥",
      "iast": "labhante brahmanirvāṇamṛṣayaḥ kṣīṇakalmaṣāḥ |\nchinnadvaidhā yatātmānaḥ sarvabhūtahite ratāḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.26",
      "chapter": 5,
      "verse": 26,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "कामक्रोधवियुक्तानां यतीनां यतचेतसाम् ।\nअभितो ब्रह्मनिर्वाणं वर्तते विदितात्मनाम् ॥",
      "iast": "kāmakrodhaviyuktānāṃ yatīnāṃ yatacetasām |\nabhito brahmanirvāṇaṃ vartate viditātmanām ||"
    },
    {
      "id": "5.27",
      "chapter": 5,
      "verse": 27,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "स्पर्शान्कृत्वा बहिर्बाह्यांश्चक्षुश्चैवान्तरे भ्रुवोः ।\nप्राणापानौ समौ कृत्वा नासाभ्यन्तरचारिणौ ॥",
      "iast": "sparśānkṛtvā bahirbāhyāṃścakṣuścaivāntare bhruvoḥ |\nprāṇāpānau samau kṛtvā nāsābhyantaracāriṇau ||"
    },
    {
      "id": "5.28",
      "chapter": 5,
      "verse": 28,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "यतेन्द्रियमनोबुद्धिर्मुनिर्मोक्षपरायणः ।\nविगतेच्छाभयक्रोधो यः सदा मुक्त एव सः ॥",
      "iast": "yatendriyamanobuddhirmunirmokṣaparāyaṇaḥ |\nvigatecchābhayakrodho yaḥ sadā mukta eva saḥ ||"
    },
    {
      "id": "5.29",
      "chapter": 5,
      "verse": 29,
      "speaker": "krishna",
      "sanskrit": "भोक्तारं यज्ञतपसां सर्वलोकमहेश्वरम् ।\nसुहृदं सर्वभूतानां ज्ञात्वा मां शान्तिमृच्छति ॥",
      "iast": "bhoktāraṃ yajñatapasāṃ sarvalokamaheśvaram |\nsuhṛdaṃ sarvabhūtānāṃ jñātvā māṃ śāntimṛcchati ||"
    }
  ]
}