प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च कार्याकार्ये भयाभये ।बन्धं मोक्षं च या वेत्ति बुद्धिः सा पार्थ सात्त्विकी ॥
pravṛttiṃ ca nivṛttiṃ ca kāryākārye bhayābhaye |bandhaṃ mokṣaṃ ca yā vetti buddhiḥ sā pārtha sāttvikī ||
செயலில் ஈடுபடுவதையும் அதிலிருந்து விலகுவதையும், செய்யத்தக்கதையும் செய்யத்தகாததையும், அஞ்சத்தக்கதையும் அஞ்சத்தகாததையும், பந்தத்தையும் விடுதலையையும் எந்தப் புத்தி அறிகிறதோ, அந்தப் புத்தி, பிருதையின் மகனே, சாத்விகமானது.
விளக்கம்
கிருஷ்ணர் இங்கே இயற்கையின் மூன்று குணங்களுக்கு ஏற்ப மூன்று வகையான புத்தியை (பகுத்தறியும் அறிவை) விளக்குகிறார். இது தெளிவும் சமநிலையும் கொண்ட சாத்விக புத்தி. எப்போது செயலில் ஈடுபடுவது (பிரவிருத்தி), எப்போது விலகுவது (நிவிருத்தி), எது சரி எது தவறு, எது உண்மையான ஆபத்து எது அடிப்படையற்ற பயம், எது பந்தம், எது மோட்சம் என்பதை அது பகுத்தறிகிறது. இந்த இணைகள் உலக வாழ்வின் தீர்மானத்தையா, ஆன்மிக நெறியையா அதிகம் குறிக்கின்றன என்பதில் உரையாசிரியர்கள் வேறுபடுகின்றனர்; பலர் இரண்டையும் காண்கின்றனர்.